1.20.2013

Erasmus interpretatus modis musicis

'Laus Stultitiae' cantatus ac recitatus

        Hispanus Catalanus nomine Georgius Savall nuper in lucem edidit libellum cuius gratia fieri potest audire non solum modos musicos antiquos dicatos operi Erasmico "Laus Stultitiae" inscripto, sed etiam uoces uiuidas Stultitiae necnon Thomae Moro, Lutheri et aliorum humanistarum, maxime ipsius Roterodami. 

     Infeliciter autem eorum uerba auscultabuntur tantum Francogallice, quamuis etiam per Rete Vniuersale emptoribus libelli licebit legere uerba scripta aliis sex linguis, scilicet Hispanice et Anglice et Batauice et Italice et Germanice et Catalanice. Nam artifex cupit proposito fauere Europae consonae ac reconciliatae, immemor autem originis fontisque communis tot gentium in Vetere Orbe uersantium.

      Quisnam igitur nostris temporibus talia auscultare atque euoluere uellet uerbis eisdem quibus primum prolata fuerunt?

       Nam etiam ei qui Latine possent, quamuis sonis musicis antiquis delectentur, Erasmum tamen ipsi mallent interpretatum per linguas hodiernas. Quantam stultitiam!


1.11.2013

Plautinus cattus siue "ex ungue leonem"

'Tacitus cattus' (Saraviponti 1997)


        "Salvete plurimum iubeo vos, amicos optumos. Quis ego sim, quid mihi velim, paucis eloquar, si per vos licet. Ego cattus verus et merus sum. Nomen mihi, servo vestro, Tacito de Eichenhof; vobis autem me Tacitum audacter appellare licet; nihil ego longos logos moror. Quomodo in photographemate, quod in fronstispicio huius scripti impressum est, videre potestis (id legitimum, tamquam e syngrapho personali, ubi secundum felina edicta corpus integrum apparere debet), sum ego, Tacitus, colore fulvo, pectore calceolisque albis."


Latinissimum!

      Sic incipit liber, cuius auctrix est Hispana nomine Mercedes González-Haba (rem miram et nouam!), quem libellum Valahfridus Stroh splendere inter umbras hodiernas, ut solis radii, existimat. Mihi uero confitendum est hunc librum penes me esse non quod emissem (nam hic 'liber duodesexaginta paginarum constare dicitur uiginti quinque marcis Germanicis', quibus equidem careo!), sed potius quoniam ex forulis subterraneis Bibliothecae nostrae sumpserim hac hebdomade et lucis ope descripserim mihi filioloque.

     Placet multum filio lingua Latina et, cum certa sim ei licitum fore neque in ludis neque in lyceis discere sermonem antiquorum Romanorum, ego ipsa nonnulla Latine eum sic docere conor, ut is aetate prouectior gentes et linguas et scientiam et bonas litteras, homines uidelicet mundumque totum, melius intelligere possit. Quanam lingua hoc fieri possit nisi regina linguarum?

    Quippe "Tacitus cattus" splendet inter umbras hodiernas praesertim duabus causis:
  • Primum quod scriptus est a femina eaque Hispana (rem rarissimam!)
  • Deinde praesertimque quoniam eius dicendi stilus redolet Latinitatem, quod inter fabulas pueriles iuuenilesque hodiernas in sermonem Latinum uersas admodum desideratur.
     Paucissimas uero notitias de auctrice inueni, nisi profestrix est Cathedraria linguae Latinae, peritissima  fabularum Plautinarum (utrum Mercedes adhuc aura uescatur necne, nescire fateor, sed suspicandum est a uita iam decessisse, quippe quae prima eius opera scripta sint annis quinquagesimis saeculi praeteriti). Vtcumque res sese habet, de eius libro "felino" apud nos fere nihil dictum est, praeter unam exsistimationem leuissimam insulsamque.

      Etenim fabulae pueriles iuuenilesque infeliciter desunt optimae nobis qui Latine legere uelimus opera argumento hodierno atque iucundo. Nouissima quidem (ut unum aut alterum exemplum afferam) sunt bina opera, alterum ex Ciuitatibus Foederatis Americae, alterum ex Francogallia ueniens, quibus indices sunt "Hobbitus ille" (Neo-Eboraci 2012), auctore Marco Walker, et "Pullus Nicolellus" (Parisiis 2012), auctricibus Élizabetha Antébi et Maria-Francia Saignes.

    De "Nicolello" (displicet mihi nomen "Pulli" superuacaneum utpote redundans) multum dicere nequeo libro carens, sed hoc exemplum excerptum non uidetur nuntiare optima, nam fere nihil intellexi atque, ut dici solet, "ex ungue leonem, ex auricula asineum". Versio autem Latina parata esse uidetur discipulis Francogallicis potius quam discipulis 'omnium gentium', quod propositum praecipuum esse debet, mea quidem sententia, cuiusque fabulae Latinae.

Quid edepol sibi uult inter alias haud intellectas sententia ista q.e."Ad pariem..."?

     De "Hobbito illo" paucis eloquar, quia hoc genus fabularum ficticiarum non sit mihi cordi. Nihilominus, cum Latine scripta esset, aliquid rimata sum et denuo confitendum est mihi fere nihil intellexisse. Sed "quot homines, tot sententiae".  Ecce capituli primi initium:

'Hobbiti illius' initium capituli primi  inspice hic
in foramine terrae habitabat *hobbitus: nec foedum, sordidum madidumque foramen, nec extremis lumbricorum atque odore caenoso impletum, nec etiam foramen aridum, inane, harenosum, in quo nihil erat ad considendum aut edendum aptum: immo foramen-hobbitum, ergo commodum.
  Vbi sunt mecastor pronomina et coniuctiones et uerba temporalia diuersa quae in uersione uernacula leguntur? Exempli gratia:
In a hole in the ground there lived a hobbit...; it was a hobbit-hole, and that means comfort. 
Quadam in cauerna terrae habitabat hobbitus quidam...; immo cauerna haec hobbiti instar eratquod significat  'solacium'.

    Aliis modis procul dubio melioribus quam ego ipsa raptim conata sum, interpretari possit, sed pro certo habeo uel optima uia est ea quae Latinitatem auctoresque probatos sapit. Placet autem mihi uocalem minimam -u- inuenire hac in fabulae editione ad eius usus consonanticos repraesentandos.

         Ad lectiones ergo felinas redeo, nam arridet atque iuuat auctores Latinos qui uocantur classicos  atque antiquos euoluere per fabulas modernas.

***

P.Scr.: Eis qui casu paginam nostram Circuli Latini Gaditani nesciant, fabulam alteram Latinissimam  ibi nuntiatam commendo eamque cinematographicam cui titulus est ARMILLA:


1.05.2013

De nocte magica

En Magī Sanctī ueniunt onustī
tūre murrā arōmaticīs et aurō.
Gaudeānt omnēs puerī puellae 
   mūnera noctū.
Quid Magī Sanctī hominēs adultōs
nocte dōnābunt? Magicōs amōrēs, 
dulciter sparsōs theobrōmate atrō
et Venere albā.